Zaterdag, 10 maart, 2018

Geschreven door: Catozzella, Giuseppe
Artikel door: Grootscholten, Miriam

De geur van vrijheid

Hardlopen zit in haar bloed

De jonge Somalische atlete samia Yusuf Omar kan op een moment niet anders dan haar land ontvluchten. Ze wil zich kwalificeren voor de Olympische Spelen in Londen en in Somaliƫ, waar het al jaren oorlog is, krijgt ze de benodigde papieren nooit bij elkaar. Haar vlucht wordt haar noodlottig: evenals zovelen verdrinkt ze onderweg naar Lampedusa. Het relaas van samia Yusuf Omar geeft ook een gezicht aan de vele vluchtelingen die Europa proberen te bereiken.

[Recensie] Er was eens een meisje in Somaliƫ dat heel hard kon lopen. Ze was de snelste van het hele land, niemand kon haar verslaan. Daarom mocht ze naar de Olympische spelen in Beijng. Samia Yusuf Omar is dan pas zeventien. Er ligt nog een hele toekomst voor haar. Dit boek vertelt het indrukwekkende, waargebeurde verhaal van de atlete. Giuseppe Catozzella, onder andere schrijver en journalist, hoorde van haar op de radio en vond het noodzakelijk dit verhaal op te schrijven.

Vanaf haar kleutertijd is Samia aan het rennen, meestal met haar vriendje Ali. Het is al jaren oorlog, de kinderen zijn in de oorlog geboren en weten niet beter. Zichzelf onzichtbaar maken, vooral voor de leden van Al Shabaab, is hun tweede natuur. Ook al is samia nog klein, zoals zij zich gedraagt is veel te jongensachtig voor de extremisten. Ze is zeer gedreven en wordt al op jonge leeftijd eerste van haar land. De blijdschap hierom wordt overschaduwd door de dood van haar vader, haar grote steun en toeverlaat. Hij wordt, zo lijkt het, zomaar neergeschoten op de markt. Vanaf dat moment is samia nergens meer bang voor. Ze wordt gescout door het Somalisch Olympisch ComitƩ en gaat een wedstrijd lopen in Djibouti. Lopen tegen profs blijkt toch wel wat anders te zijn dan de amateurs met wie ze zich tot die tijd mat.

De Tocht
Dan wil haar lievelingszus weg uit somaliƫ. De Tocht, zoals de vlucht wordt genoemd, is een geliefd gespreksonderwerp. Iedereen heeft verhalen over vrienden of familieleden die zijn aangekomen in Zweden, Italiƫ, Duitsland of Engeland. Over vrachtwagens vol mensen die zijn gestorven in de verzengende hitte van de sahara, over Libische gevangenissen en wrede mensensmokkelaars. Het kan een paar maanden duren of een paar jaar. De mensen die aangekomen zijn, vertellen alleen dat het verschrikkelijk was, waardoor er een waas van geheimzinnigheid blijft hangen. Hoda, de zus van samia,lukt het om Europa te bereiken en ze komt in Helsinki terecht.
Samia is in die periode gekwalificeerd voor de spelen in Beijng. Ze is erg geĆÆmponeerd door de andere atletes, die veel gespierder en zelfverzekerder zijn. Met name Veronica Campbell-Brown vindt ze indrukwekkend. Samia blijkt nog niet rijp voor een wedstrijd als deze: ze wordt achtste. Journalisten vinden haar verhaal interessant en ze haalt de pers. Ze wordt een voorbeeld voor moslimvrouwen uit verschillende landen en krijgt honderden brieven. Zelf ziet ze Beijng als voorbereiding op Londen 2012, ze weet nu waar ze op moet trainen.

Al Shabaab
Ali, haar jeugdvriend en zelfbenoemd eerste trainer, was een tijd spoorloos en duikt plots weer op. Hij blijkt zich aangesloten te hebben bij Al Shabaab. Aan samia legt hij uit waarom: hij krijgt daar wat hij zijn leven nooit gehad heeft: schone kleren, onderwijs en een volle maag. En hij vertelt haar ook het schokkende verhaal achter de moord op haar vader: Al Shabaab vond dat Samia eens een toontje lager moest gaan zingen, ze gaf het verkeerde voorbeeld met dat hardlopen van haar. Door haar vader te vermoorden zou het wel snel afgelopen zijn. Ali had haar vader aan moeten wijzen op de markt.
Een Amerikaanse journaliste haalt haar dan over om naar Addis Abeba te gaan in Ethiopiƫ, daar zijn betere sportfaciliteiten. Als Samia daar is moet ze echter papieren krijgen vanuit Somaliƫ om te mogen trainen. Dat zal nooit lukken. Het feit dat ze niet kan trainen en dat Londen nadert, doen haar besluiten om De Tocht te wagen. samia Yusuf Omar stierf op 2 april 2012 in de Middellandse zee terwijl ze naarde touwen probeerde te zwemmen die een Italiaans schip had uitgegooid.

Nederlandse Natuurkundige Vereniging

Eerder verschenenĀ  op Afrikanieuws