Zondag, 21 januari, 2018

Geschreven door: Petronius
Artikel door: Weterings, Vera

Het diner van Trimalchio

Zeer vermakelijk verhaal dat alle vooroordelen over het Romeinse leven tot leven brengt

[Recensie] Het Satyricon is een uitzondering in de Romeinse literatuur die over het algemeen vrij serieus en ingetogen is. Het werk van de hand van de Romeins schrijver Gaius Petronius Arbiter (27-65) is een Romeinse schelmenroman die fragmentarisch overgeleverd is in diverse middeleeuwse manuscripten en is ook wat betreft het oeuvre van Petronius een vreemde eend in de bijt.

Doordat de Satyricon slechts fragmentarisch is bewaard zitten er grote gaten in de tekst, dit maakt de tekst soms lastig leesbaar. De passage over Het diner van Trimalchio vormt een samenhangend, vrijwel ononderbroken geheel. Petronius was ceremoniemeester aan het keizerlijk hof en beschreef in zijn roman een levendig diner, het is een van de bekendste scĂšnes uit de literatuur van de oudheid geworden. Latinist Vincent Hunink (1962) aan de Radboud Universiteit Nijmegen besloot ter gelegenheid van het thema ‘Verboden vruchten’ een speciale deeluitgave van zijn vertaling van Petronius’ Satyricon (2006) uit te brengen: Het diner van Trimalchio. Het diner bij Trimalchio is het bekendste fragment uit de Satyricon. Deze bekendheid is deels de danken aan de controversiĂ«le film ‘Satyricon’ van Fellini uit 1969, waarvan Hunink een still gebruikt voor de kaft van zijn boek.

De hoofdfiguren van het verhaal zijn een voormalige slaaf, de verteller, Encolpius (‘Schootventje’) en zijn jonge seksvriendje, Giton (‘Boy next door’) die een ongebonden bestaan leiden en verzeild raken in een orgie en een uitzinnig decadent maal, het beroemde ‘diner van Trimalchio’. In andere Romeinse literatuur is niet zoveel decadentie bij elkaar te vinden.

    “Je zou denken dat je in een musical zat en niet in de eetkamer van een heer van stand. In elk geval werden er werkelijk prachtige amuses geserveerd. Iedereen was inmiddels gaan aanliggen (
).” (p. 13)

ScĂšnes

Het fictieve diner is niet alleen buitengewoon interessant vanwege het afwijkende onderwerp, maar ook vanwege de opzettelijk slordige spreektaal die wordt gebruikt. Hunink laat deze platte dialogen in zijn vertaling bijzonder fraai tot zijn recht komen.

“(
) Er zit een goeie boterham in! Literatuur daar hebt-ie nou genoeg mee zitten knoeien.” (p. 35)

Mocht je als lezer gecharmeerd zijn van Het diner van Trimalchio, dan raad ik je aan de volledige vertaling van de Satyrica van Petronius ook te lezen, deze is ook van de hand van Hunink en bevat ook meer achtergrondinformatie over de roman als geheel en de ontwikkeling van het verhaal. Al met al is Het diner van Trimalchio een zeer vermakelijk verhaal dat alle vooroordelen over het decadente Romeinse leven tot leven doet komen. Het diner bevat alle ingrediënten voor een wilde Romeinse nacht: van overmatig drankgebruik tot uitzonderlijke gerechten en van bizarre shows tot vrije seks.

Eerder verschenen op Hereditas Nexus