Zaterdag, 11 mei, 2019

Geschreven door: Craenbroek, Pat
Artikel door: Nooij, Marjon

Uitgebroed

Tijd voor wraak

[Recensie] Lilith Van Winckel – werkzaam bij een forensisch patholoog – voelt zich niet gelukkig in haar huwelijk met haar dominante echtgenoot. Voor de buitenwereld is hij de vriendelijke, liefhebbende man, maar zolang niemand er getuige van is, bezorgt hij haar blauwe plekken en treitert er lustig op los.

Een man in een penitentiaire inrichting, een vrouw die zich geroepen voelt om met de eenzame gevangene te corresponderen. Een man en een jonge vrouw – zij komt oorspronkelijk van over de grens – delen hun dagen met elkaar in een zwervend bestaan. Een gedeelte van de belangrijkste personages die onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn, heb ik hierbij zeer kort ‘voorgesteld’.

Lilith krijgt veel verdriet en tegenslag te verwerken, vindt het leven geen feestje meer en besluit dat een aanstormende trein soelaas zou kunnen bieden. Op dit voornemen moet ze wel eerst een poosje broeden en daar neemt ze dan ook ruim de tijd voor.

“De pijn snijdt me doormidden, ze stompt me diep in mijn maagstreek en duwt me in de hoek van de kamer. Daar zak ik in elkaar en blijf ik uitgeput liggen. Ik voel armen die aan me trekken en nog meer naalden die in me prikken. Ik ontwaak in een onbekend kamertje. Ik ben opgenomen, gedwongen, en daarmee gereduceerd tot een willoos ding dat wordt geobserveerd en pilletjes krijgt. Wanneer ze met me willen praten, snauw ik ze toe dat het hun zaken niet zijn, dat ik dood wil en dat ze me met rust moeten laten.”

Nadat de familie op de hoogte is gebracht van het ongeval met de trein, is haar omgeving niet echt verrast, eigenlijk hadden ze het misschien zelfs wel verwacht. Het is echter niet zo dat na de uitvaart de rust terugkeert. Dan pas blijkt dat Lilith op geniale wijze allerlei scenario’s heeft uitgedacht en dat haar omgeving haar niet snel zal vergeten. Ze zinde op wraak en die wraak zal zoet zijn. Dat zou het tenminste voor Lilith zijn…

Wanneer een auteur zelf actief is om zijn/haar debuut te promoten en het boekenkind bij diverse recensenten aanbiedt, ben ik altijd wat terughoudend. Er wordt zo ontzettend veel geschreven, dat je door de debuutbomen het boekenbos soms bijna niet meer ziet. Toch heb ik ‘ja’ gezegd tegen Pat Craenbroek, nadat ik wat informatie had opgezocht op het internet. Het feit dat ze zelf gerechtsarts is geweest, trok me over de streep en ik heb hiervan geenszins ook maar een klein beetje spijt gehad.

Dit boek zit gewoon magnifiek in elkaar, heeft meerdere lagen die ingenieus met elkaar verweven zijn en de auteur speelt handig met het gegeven ‘tijd’. Door de diverse flashbacks krijgt de lezer stukje bij beetje een completer plaatje. En die intelligent gedoceerde informatie maakt het me nou juist zo moeilijk om, zonder te spoilen, iets te vertellen over het verloop van het verhaal. Alles in het boek heeft raakvlakken met elkaar en het is juist zo fantastisch om steeds iets meer te kunnen koppelen aan dat wat je ondertussen al te weten bent gekomen.

De auteur beschrijft verlies, moord, eenzame opsluiting, verraad en wraak stevig en invoelbaar. Daarom zijn de zinnen van fijn proza juist zo opvallend mooi: er is sprake van evenwicht. De korte hoofdstukken brengen steeds een perspectiefwisseling, waarbij de hoofdstukken waarin Lilith aan het woord is, en was, vanuit de ik-vorm zijn geschreven.

De term ‘literaire thriller’ die prijkt op de cover dekt mijns inziens niet voldoende de lading en doet het boek zelfs tekort. Het verhaal maakt zeker nieuwsgierig naar de beweegredenen van de personages en er is geregeld sprake van een spanningsboog en cliffhangers. Toch zou ik liever spreken van een spannende psychologische roman. Niet omdat ik het geen thriller vind, maar omdat de auteur heel diep in de hoofdpersonages is gedoken en ze psychologisch heeft uitgediept. Het gaat in dit verhaal uiteraard wel om de prangende vraag; wie-heeft-het-gedaan?, maar een zeer belangrijke bijkomstigheid is; wat zijn de beweegredenen? En die beweegredenen worden door Craenbroek nou juist zo goed uitgewerkt.

Dat de auteur in Belgiƫ woont is heel af en toe te merken aan de schrijfstijl en woorden, maar het is allerminst storend te noemen. Eigenlijk heeft het juist iets charmants.

Hoe zit het met de geloofwaardigheid van het verhaal? Daar zou je lang over kunnen twisten. De auteur heeft de rode draad van het verhaal minutieus uitgewerkt, alles klopt. Je kunt je als auteur natuurlijk geen autonome, eigenwijze personages en toevalligheden in je boek permitteren, want dan wordt je uitgedachte plot door elkaar geschud. Het verhaal als geheel is niet voor honderd procent uit het leven gegrepen, maar who cares? Gewoon lezen dit boek! Het is een verbluffend goed doordacht en verduiveld goed geschreven debuut.

Over de auteur

Pat Craenbroek (Brussel, 1966) is een vrouwelijke arts die in het begin van haar carriĆØre als gerechtsarts aan de slag ging. Nu werkt ze zowel in de zakenwereld als in de klinische praktijk. Als kind won ze opstelwedstrijden en werd ze geprezen om haar taalgevoel. Toch koos ze voor een medische loopbaan. Het schrijven is echter altijd blijven kriebelen en de voorbije jaren schreef ze in haar zeldzame vrije uurtjes stukken die samen de thriller Uitgebroed zijn geworden. [Bron: http://uitgebroed.com/2018/04/23/over-de-auteur-pat-craenbroek/]

Eerder verschenen op met de neus in de boeken