Wijsgerige Werken

Wijsgerige Werken

Het fascinerende overgangsgebied tussen Verlichting en Romantiek

[Recensie] Bij Frans Hemsterhuis (1721-1790) zal men geen praktische adviezen tegenkomen, waar de strijdende partijen in Afghanistan iets aan hebben gehad. Hemsterhuis leefde meer dan twee eeuwen geleden en een vriend van de oorlog was hij allerminst. Toch schreef hij – in 1783 – de dialoog Alexis ou du militaire,

Lees verder...

Tijd en geest

Tijd en geest

Filosoferen over de tijd

[Recensie] Zeeën hebben we er soms van, dan weer weten we ons er geen raad mee en begint het grote verspillen, maar meestal is er gebrek aan – tijd, een van de meest raadselachtige woorden in onze taal. Wat is tijd? “Wanneer iemand het me vraagt, weet ik het; wil ik het echter uitleggen aan iemand die het vraagt,

Lees verder...

Recensie door:

Auteurs:

Beoordeling:

  • Niet beoordeeld

Walden & De plicht tot burgerlijke ongehoorzaamheid

Walden & De plicht tot burgerlijke ongehoorzaamheid

Tijdloze klassieker over natuur en bezinning

[Recensie] Wie Thoreau zegt, zegt Walden, en wie Walden zegt, zegt – althans in Nederland – Frederik van Eeden. Walden was de naam van de ‘coöperatie’ die Van Eeden in de laatste jaren van de negentiende eeuw was begonnen nabij Bussum, met een wonderlijk gezelschap van artiesten, boeren en patiënten. Men woonde in simpele hutten en probeerde selfsupporting te zijn,

Lees verder...

Recensie door:

Beoordeling:

  • Niet beoordeeld

Journaal van mijn reis in het jaar 1769

Journaal van mijn reis in het jaar 1769

Een grootse zeereis

[Recensie] Leest iemand nog Herder? Men leest vooral over hem. De naam van Johann Gottfried Herder (1744-1803) valt als het over cultuurrelativisme gaat, over multiculturalisme of over historisme. Herder geldt als de geestelijke vader van het nationalisme, iemand die de mensheid beschouwde als een lappendeken van verschillende, in principe gelijkwaardige naties en culturen.

Lees verder...

Recensie door:

Beoordeling:

  • Niet beoordeeld

Grammatica van de schepping

Grammatica van de schepping

Kunst is altijd goddelijk

[Recensie] George Steiners Grammars of creation uit 2001, dat nu [2002/red.] als Grammatica van de schepping in het Nederlands is vertaald, telt slechts 26 noten. Dat is niet veel bij een zo erudiet boek, waarin Steiner op vrijwel elke bladzijde – al dan niet met citaat – verwijst naar dichters,

Lees verder...

Recensie door:

Auteurs:

Beoordeling:

  • Niet beoordeeld

Het romantische verlangen

Het romantische verlangen

Dans boven de afgrond van de oneigenlijkheid

[Recensie] Het valt niet mee van de Romantiek een exacte definitie te geven. Op de vraag wat ‘romantisch’ nu eigenlijk is, komen zoveel tegenstrijdige antwoorden dat je geneigd bent de critici gelijk te geven die juist in de tegenstrijdigheid de essentie van de Romantiek hebben gezocht. De Rotterdamse filosoof Jos de Mul lijkt zich in zekere zin bij hen aan te sluiten door in zijn boek Het romantische verlangen in (post)moderne kunst en filosofie [2007/red.] niet alleen het verlangen te benadrukken,

Lees verder...

Recensie door:

Auteurs:

Beoordeling:

  • Niet beoordeeld

Het begrip politiek

Het begrip politiek

Geen betere spiegel dan een intelligente tegenstander

[Recensie] Zowel individuen als culturen kunnen baat hebben bij een intelligente tegenstander. Wie zichzelf beziet wordt onwillekeurig belemmerd door excuses, ijdelheid, zelfgenoegzaamheid. Bij een aandachtige tegenstander is daarop geen kans: meedogenloos zal hij de zwakke plekken van de ander blootleggen, om er vervolgens het mes in te zetten. Waar is zo’n tegenstander te vinden?

Lees verder...

Recensie door:

Auteurs:

Beoordeling:

  • Niet beoordeeld

Theologisch-politiek traktaat

Theologisch-politiek traktaat

Over de vrijheid om te filosoferen

[Essay] In 1665, een jaar na het uitbreken van de tweede Engelse oorlog, schrijft Benedictus de Spinoza aan zijn Britse vriend Henry Oldenburg dat “deze woelingen” hem geen aanleiding geven “tot lachen noch ook tot tranen, zij sporen mij veeleer aan om te filosoferen en de menselijke natuur te observeren. Want ik geloof dat ik niet het recht heb met de natuur te spotten en nog veel minder over haar te klagen,

Lees verder...

Inesthetiek

Inesthetiek

Kunst en communisme

[Recensie] De Franse filosoof Alain Badiou (1937) is op zijn oude dag beroemd geworden in de wereld van kunst en esthetica. Ga naar de bookshop van het heropende [2012/red.] Stedelijk Museum, en je vindt er een tafel vol extreem-linkse lectuur, met de boeken van Badiou (uiteraard alleen in vertaling) als kers op de taart. Met zijn ‘idee van het communisme’

Lees verder...

Recensie door:

Auteurs:

Beoordeling:

  • Niet beoordeeld

Over Duitsland

Over Duitsland

Reizen na verbanning

[Recensie] Tegen het einde van de vorige eeuw had Duitsland bij de Fransen geen al te best imago. Weinig aantrekkelijk is (om slechts een voorbeeld te noemen) het beeld dat Paul Valéry van Duitsland schetst in zijn in 1897 publiceerde artikel La conquête alle- mande, ofte wel De Duitse verovering.

Lees verder...

Recensie door:

Beoordeling:

  • Niet beoordeeld