Donderdag, 26 februari, 2015

Geschreven door: Giphart, Ronald
Artikel door: Bordewijk, Johan

Harem

Jij en ik en hij

In Harem sluit Liam zich op in een hut op het Zweedse platteland om een boek te schrijven over zijn familie, of specifieker over zijn vader Mac Hope en alle vrouwen die een rol spelen en speelden in diens leven. In deze nieuwe roman van Ronald Giphart laat hij de zoon graven in het verleden van Mac. Tussen de grauwe stenen en zwarte aarde vindt hij ten slotte een goudader.

[Van de roman verscheen een voorpublicatie op Athenaeum.nl]

Liam schrijft over de harem van zijn vader:

‘Met wie ik later ook bevriend raakte of wie ik ook sprak, iedereen wilde weten hoe het nu Ă©cht zat met die harem, wanneer mijn vader bij wie sliep, of er jaloezie was tussen de vrouwen, altijd maar die jaloezie, of er nachtroosters waren opgesteld, of de vrouwen het ook met elkaar deden en of de Melkerij iedere avond het toneel was van wellustigheden. Waar ze zich konden opgeven, wilden ze vaak weten.’

Boekenkrant

Het spreek nogal tot de verbeelding, een man met drie vrouwen. Een verbeelding die blijkbaar niet veel verder gaat dan een fantasie over een bacchanaal van seks. Dat het anders zit, blijkt uit deze roman.

Gewild bij de vrouwen

Mac Hope ontvlucht als achttienjarige het ouderlijk huis in Amsterdam en gaat naar Stockholm. Daar volgt hij een opleiding aan de kunstacademie. Met een aantal jaargenoten vormt hij een hechte vriendengroep. In de periferie van deze groep bevindt zich Freja, met wie hij een relatie krijgt. Mac wordt een succesvol fotograaf en is ook zeer gewild bij de vrouwen. Na enkele jaren koopt hij een oude melkfabriek, de Melkerij. Daar ontstaat een woongroep waar verschillende mensen in- en uitvliegen, enige tijd verblijven en dan weer verder gaan.

Het ontstaan van de harem gaat gepaard met onbegrip voor de ander, onzekerheid over de waarde van hun gevoelens en jaloezie als een met haar liefde op stap gaat.

‘”En dat toen alles veranderde ,”schreef Tilde een paar dagen later, als cadeautje in haar jubelende liefdesbrief. “Hoe kan het dat het zo lang duurde voordat we eindelijk durfden op te rapen wat al die tijd voor ons lag? Dat moment, wij drieĂ«n op de tweepersoonsmatras, kwam alles samen. Zo moest het zijn zo moet het voor altijd zijn. Jij en ik en hij.”’

Later komt Nina als derde vrouw erbij. De harem van Mac is de kern van hun liefde, maar niet de begrenzing. Alle vier delen ze hun liefde en soms een deel van hun leven met anderen. Dit boek gaat over polyamorie.

Interessant vertelperspectief

Harem wordt verteld door Liam, de zoon van Mac en Freja. Hij schrijft het verhaal echter niet over zijn vader, maar probeert zich in zijn vader te verplaatsen. Hij gebruikt daarvoor foto’s van zijn vader, aantekeningen, brieven en hun verhalen van vroeger. Dat geeft het boek een interessant vertelperspectief.

De stijl van het boek is typisch Giphart, met soepele zinnen en her en der de nodige (woord)grappen. De uitbundige joligheid van Ik ook van jou heeft in al die jaren plaatsgemaakt voor een wat bedaardere toon, maar zijn humor heeft Giphart gelukkig behouden. In Harem laat hij op knappe wijze zien dat een onderwerp waarbij men snel aan jaloezie en afgunst denkt, ook kan gaan over de lichtheid van de liefde.